Departamenti Amerikan i Shtetit ka sinjalizuar një ndryshim të rëndësishëm në politikën e tij ndaj Ballkanit Perëndimor, duke deklaruar se periudha e ndërhyrjeve të jashtme për “ndërtimin e shteteve” ka përfunduar.
Në një dëshmi para Kongresit amerikan, zëvendës-ndihmës sekretari i Shtetit, Daniel Lawton, tha se SHBA nuk do të ofrojë më “mjete të pakufizuara për qëllime të papërcaktuara”, duke kërkuar që vendet e rajonit të marrin më shumë përgjegjësi për zgjidhjen e problemeve të tyre.
Sipas qasjes së re amerikane, prioritetet do të jenë ruajtja e stabilitetit, rritja e bashkëpunimit ekonomik me SHBA-në dhe lufta kundër krimit të organizuar që prek sigurinë rajonale dhe amerikane.
Kosova në fokus: Mbështetje për pavarësinë, por kritika për institucionet
SHBA ka rikonfirmuar mbështetjen për pavarësinë dhe integritetin territorial të Kosovës, por ka ngritur shqetësime për vonesat politike dhe institucionale në vend.
Në deklaratë përmenden zgjedhjet e përsëritura, zvarritja e formimit të institucioneve dhe mungesa e progresit në disa procese të rëndësishme.
Po ashtu, Uashingtoni ka kërkuar që të garantohen të drejtat e të gjithë qytetarëve në Kosovë, përfshirë komunitetin serb, duke paralajmëruar se stabiliteti varet nga trajtimi i barabartë i të gjitha komuniteteve.
Prania e KFOR-it amerikan në Kosovë mbetet një element kyç i sigurisë dhe SHBA ka bërë të ditur se do të vazhdojë ta mbështesë atë.
Afërsi më e madhe me Serbinë
Në dokument theksohet edhe afrimi i SHBA-së me Serbinë, me synim kufizimin e ndikimeve të Rusisë dhe Kinës në rajon.
Pas Dialogut Strategjik SHBA-Serbi, Uashingtoni e sheh Beogradin si një partner të rëndësishëm në fusha si energjia, mbrojtja dhe tregtia.
Ndërkohë, dialogu Kosovë-Serbi vazhdon të konsiderohet i bllokuar, me SHBA-në që kërkon rikthimin e bisedimeve pa parakushte dhe shmangien e tensioneve.
Shqipëria, aleat ushtarak i SHBA-së
Për Shqipërinë, Uashingtoni ka vlerësuar rolin si aleat i NATO-s dhe bashkëpunimin në luftën kundër organizatave kriminale.
SHBA pritet të ndihmojë edhe në modernizimin e Forcave të Armatosura shqiptare përmes financimeve dhe pajisjeve amerikane.
Ndërsa për vendet e tjera të rajonit, si Bosnja e Hercegovina, Maqedonia e Veriut dhe Mali i Zi, SHBA thekson rëndësinë e stabilitetit, projekteve infrastrukturore dhe investimeve strategjike.
