Irani ka hyrë në një fazë tranzicioni institucional pas vdekjes së Ayatollah Ali Khameneit, duke aktivizuar menjëherë mekanizmin kushtetues për zëvendësimin e udhëheqësit suprem. Sipas Kushtetutës së Republikës Islamike, në rast vdekjeje ose paaftësie të liderit, autoriteti i tij kalon përkohësisht te një Këshill i Përkohshëm i Udhëheqjes, i përbërë nga presidenti i vendit, kreu i gjyqësorit dhe një klerik jurist i përzgjedhur nga Këshilli i Gardianëve. Ky këshill administron kompetencat më të larta shtetërore deri në zgjedhjen e pasardhësit të përhershëm.
Zgjedhja e liderit të ri suprem i takon ekskluzivisht Asamblesë së Ekspertëve. Ky është një organ prej 88 klerikësh, të zgjedhur me votë popullore çdo tetë vjet, por kandidatët për këtë asamble duhet më parë të miratohen nga Këshilli i Gardianëve, i cili verifikon përputhshmërinë e tyre me kriteret fetare dhe ideologjike të sistemit. Në këtë mënyrë, procesi përmban një element elektoral, por edhe një filtër të fortë teokratik.
Pas shpalljes së vakancës në postin e liderit suprem, Asambleja e Ekspertëve mblidhet për të shqyrtuar kandidatët e mundshëm. Kushtetuta kërkon që lideri i ri të ketë njohuri të thella fetare, integritet moral, aftësi politike dhe kapacitet për të drejtuar vendin. Deri në vitin 1989 kërkohej që ai të ishte “ajatollah i madh”, por pas ndryshimeve kushtetuese të bëra pas vdekjes së Ruhollah Khomeinit, kriteri u zbut, duke lejuar zgjedhjen e një kleriku me rang më të ulët, për sa kohë që plotëson standardet e kërkuara.
Vendimi merret me votim brenda Asamblesë. Nuk ka një afat të përcaktuar publik për përfundimin e procesit, por praktikisht sistemi synon ta realizojë zgjedhjen në mënyrë relativisht të shpejtë për të shmangur vakuumin e pushtetit. Në vitin 1989, Ali Khamenei u zgjodh brenda një periudhe të shkurtër pas vdekjes së Khomeinit, në një seancë të posaçme të Asamblesë.
Gjatë kësaj periudhe tranzitore, Këshilli i Përkohshëm siguron vazhdimësinë e vendimmarrjes në çështjet e sigurisë, politikës së jashtme dhe komandës mbi forcat e armatosura. Megjithatë, ai nuk ka mandat të përhershëm dhe nuk zëvendëson rolin e plotë institucional të liderit suprem, i cili në sistemin iranian ka autoritet mbi ushtrinë, Gardën Revolucionare, gjyqësorin, median shtetërore dhe drejtimin strategjik të vendit.
Në të kaluarën janë përmendur disa emra si pasues, përfshirë Mojtaba Khamenei, djali i liderit të ndjerë, Hassan Khomeini, nipi i themeluesit të Republikës Islamike, si dhe klerikë të tjerë të lartë brenda establishmentit. Megjithatë, asnjë figurë nuk gëzon aktualisht autoritetin e konsoliduar që Khamenei ndërtoi gjatë dekadave në pushtet.
