Udhëheqësi izraelit Benjamin Netanyahu i shpërfilli kritikat e botës ndërsa ndiqte penalisht luftën e vendit të tij në Gaza. Por me një marrëveshje paqeje të mundshme në dispozicion, është e qartë se ka një person që ai nuk mund ta injorojë: Presidentin Donald Trump.
Netanyahu u “detyrua me forcë nga Trump” që të pajtohej me propozimin e paqes të presidentit, shkruan The New York Times. Ndërsa kryeministri e paraqiti marrëveshjen e mundshme si një përpjekje të përbashkët amerikano-izraelite, Trump sugjeroi të kundërtën për gazetarët.
Netanyahu “duhet të jetë dakord” me një marrëveshje për t’i dhënë fund luftës, tha Trump. “Ai nuk ka zgjidhje tjetër”.
Netanyahu tani ka një “akt delikat balancimi” për të kryer, shkruan Times. Mbijetesa e tij politike varet nga “qetësimi i partnerëve të tij të koalicionit të ekstremit të djathtë” të cilët nuk do të miratojnë një marrëveshje që lejon Hamasin të mbijetojë. Në të njëjtën kohë, ai e di se luftimi i Trump “do ta dëmtojë Netanyahun, jo Trumpin”, tha Mazal Mualem i Al-Monitor.
Drafti i marrëveshjes së paqes ofron një rrugë, “sado të paqartë”, drejt një shteti të ardhshëm palestinez, tha Financial Times.
Netanyahu ka ndërtuar një karrierë në kundërshtimin e tij ndaj një shteti të tillë. Por, Trump i kujtoi Netanyahut se “Izraeli u mbështet nga miliarda dollarë ndihmë amerikane”.
Dhe presidenti është i etur ta çojë luftën në fund. “Rregulli i përgjithshëm është se interesat e Donald Trump vijnë të parat”, tha Michael Oren, ish-ambasadori i Izraelit në Amerikë.
Çfarë thanë komentuesit?
“Trump po e ngacmon me sukses Netanyahun”, tha Yair Rosenberg në The Atlantic. Nëse lufta do të marrë fund, “ai do të duhet të bëjë më shumë prej saj”. Kryeministri po përballet me një “kryengritje” nga anëtarët e ekstremit të djathtë të qeverisë së tij të koalicionit që duan të “pastrojnë etnikisht” Gazën dhe ta mbushin atë me kolonë izraelitë. Trump është “aktori i vetëm që mund të ofrojë një kundërpeshë ndaj këtyre radikalëve”. Presidenti ka “një ndikim të jashtëzakonshëm” mbi Netanyahun. “Ai thjesht duhet ta përdorë atë”.
Netanyahu “vazhdimisht vendosi shkpinj nën rrota” kur administrata Biden e shtyu, tha Amos Harel në Haaretz. Tani ai ka “arritur në përfundimin se nuk mund t’i bllokojë më lëvizjet e Trump”. Netanyahu po ua shet votuesve të tij marrëveshjen e propozuar për Gazën si një “arritje të jashtëzakonshme diplomatike” që u bë e mundur vetëm për shkak të “kokëfortësisë së kryeministrit”. Një datë kyçe: Çmimi Nobel për Paqen do të shpallet më 10 tetor. Nëse Trump arrin që Hamasi të lirojë pengjet izraelite, “ai ndoshta e meriton çmimin që dëshiron kaq shumë”.
Çfarë vjen më pas?
Bisedimet indirekte midis Izraelit dhe Hamasit filluan të hënën në Egjipt, shkruan Axios. Trump “dëshiron të shohë një marrëveshje sa më shpejt të jetë e mundur” dhe ekipi i tij po shtyn për “zbatimin e marrëveshjes pa vonesë”. Procesi ka një “shans shumë të mirë” për të prodhuar paqe pas dy vitesh lufte, tha presidenti të hënën.
Udhëheqësit e Hamasit besojnë se Trump “është i vetmi person që mund ta shtyjë Netanyahun për një marrëveshje”, shkruan NBC News.
Por lufta nuk ka mbaruar. “Ne do të kthehemi të luftojmë” nëse bisedimet nuk kanë sukses, tha gjenerallejtënant Eyal Zamir, shefi i shtabit të Forcave të Mbrojtjes Izraelite. /Përshtatur nga The Week/
