Kryekomandanti dhe biznesmeni rus, Yevgeny Prigozhin, dukej “i dënuar” pas kryengritjes së tij të dështuar dhe i tha nënës së tij se priste të vdiste, disa ditë para rrëzimit të avionit të tij privat.
Prigozhin, themeluesi i grupit famëkeq mercenar Wagner, vdiq kur avioni i tij u rrëzua në verën e vitit 2023, dy muaj pasi luftëtarët e tij morën përkohësisht kontrollin e qytetit jugor të Rostov-on-Don dhe përparuan drejt Moskës në një rebelim jetëshkurtër kundër udhëheqjes ushtarake të Rusisë.
“Kur e pashë për herë të fundit, dukej i dënuar me vdekje”, tha Violetta Prigozhin, 85 vjeç, në një intervistë me median ruse Fontanka, duke kujtuar takimin e fundit që pati me të birin një javë para aksidentit vdekjeprurës.
E pyetur nëse ai e parashikoi vdekjen e tij, ajo u përgjigj: “sigurisht”.
Violetta Prigozhin, në intervistën e saj, e para nga një i afërm i ngushtë i udhëheqësit të ndjerë të Wagner, tha se autoritetet ende nuk i kishin thënë se çfarë i kishte ndodhur djalit të saj.
Agjencitë perëndimore të inteligjencës besojnë se Prigozhin ndoshta u vra nga një shpërthim në bord me urdhër të Vladimir Putinit si hakmarrje për kryengritjen e tij.
Violetta, e cila drejton një galeri që ekspozon art pro-luftës, tha se ishte përpjekur ta bindte të birin të mos marshonte drejt Moskës, duke e paralajmëruar se ai e kishte mbivlerësuar shkallën e mbështetjes së tij.
“Kur u pamë para marshimit, i thashë: ‘Zhenya, vetëm njerëzit në internet do të të mbështesin. Askush nuk do të vijë me ty. Njerëzit nuk janë më kështu tani. Askush nuk do të dalë në shesh.’”
Prigozhin tha se djali i saj u përgjigj: “ Jo, ata do të më mbështesin.”
Rebelimi jetëshkurtër i Prigozhinit, i nisur me disa qindra luftëtarë të tij më besnikë, u parapri nga javë të tëra tensionesh në rritje me ministrinë e mbrojtjes të Rusisë dhe komandantët e lartë, të cilët ai i akuzoi për korrupsion.
Në atë kohë, Wagner luajti një rol kyç në ofensivën e Rusisë kundër Ukrainës, me luftëtarët e Prigozhin që shpesh dislokoheshin si trupa sulmuese në sulme frontale gjatë betejave në Ukrainën lindore.
Ndërsa asnjë figurë e rëndësishme politike nuk e mbështeti rebelimin e Prigozhinit, sondazhet sugjeruan se në kulmin e saj, retorika e tij e hapur dhe anti-establishment pati jehonë të gjerë dhe i siguroi atij mbështetje të konsiderueshme midis rusëve.
Kur trupat e Wagnerit morën kontrollin e vendeve kryesore ushtarake në Rostov-mbi-Don, Prigozhin u prit ngrohtësisht nga vendasit.
Por ai e anuloi marshimin rreth 193 km jashtë Moskës pas një sërë telefonatash me zyrtarë të lartë rusë dhe presidentin bjellorus, Alexander Lukashenko, i cili veproi si ndërmjetës.
Gjatë përparimit, luftëtarët Wagner rrëzuan një helikopter sulmi Ka-52, duke vrarë ekuipazhin e tij dhe shkatërruan një avion ushtarak Il-18.
“Në fund ai thjesht u kthye – kaq ishte”, tha Violetta Prigozhin.
“Ai nuk kishte ndërmend të rrëzonte Putinin, absolutisht jo. Ai donte vetëm të lidhej me udhëheqjen ushtarake”, shtoi ajo, duke pretenduar se djali i saj e ndaloi marshimin për të shmangur gjakderdhjen e mëtejshme midis trupave të rregullta ruse.
“Ai më tha se nuk mund të qëllonte të rinj gjatë marshimit të ti”, tha Violetta Prigozhin.
Pas vdekjes së Prigozhinit, autoritetet ruse vepruan me shpejtësi për të sekuestruar perandorinë e tij të gjerë të biznesit, e cila shtrihej përtej operacioneve mercenare duke përfshirë “fermat robotike” online, sipërmarrjet minerare në Afrikë dhe një biznes të madh ushqimi.
Forcat e tij Wagner, të cilat vepronin kryesisht në të gjithë Afrikën dhe janë akuzuar për mizori masive, që atëherë janë përfshirë në strukturat shtetërore ruse dhe vazhdojnë të veprojnë nën emrin Korpusi i Afrikës.
Djali 27-vjeçar i Prigozhinit, Paveli, i cili luftoi me Wagnerin në Siri, është lënë kryesisht jashtë loje në luftën për pushtet që pasoi vdekjen e babait të tij.
Në shtator 2024, Violetta Prigozhin mori një fitore të papritur në një gjykatë të BE-së, e cila urdhëroi heqjen e saj nga lista e sanksioneve evropiane dhe udhëzoi Këshillin e Bashkimit Evropian të paguante shpenzimet e saj ligjore.
Ajo dhe nipi i saj ishin vendosur nën sanksione si pjesë e një mase më të gjerë kundër familjes Prigozhin, e cila për vite me radhë luajti një rol aktiv në rrjetin e bizneseve të Yevgeny Prigozhin.
Në intervistën me Fontanka-n, Prigozhin u ankua se, pavarësisht se ishte hequr nga lista e sanksioneve, kohët e fundit i ishte mohuar viza për të udhëtuar në Hamburg të Gjermanisë, për të vizituar një klinikë.
“Në vend të kësaj, po përgatis shumë ekspozita tani”, tha ajo, duke shtuar se një nga veprat kryesore që është aktualisht e ekspozuar në galerinë e saj në Shën Petersburg tregon një portret të djalit të saj në Ukrainë.
